مجتبی نجفی، مشاور محسن رضایی، در مطلبی با اشاره به آخرین تحولات مذاکرات ایران و آمریکا، جزئیاتی از شروط تهران و اختلافات موجود میان دو طرف را تشریح کرد.

نجفی نوشت:

۱. همان‌طور که به صورت رسمی اعلام شد، شروط هفت‌گانه ایران در نیویورک به واسطه‌ها و طرف آمریکایی منتقل شده، اما تاکنون پیشرفت ملموسی در مذاکرات حاصل نشده است و آمریکا تاکنون با طرح تهران موافقت نکرده است.

۲. اختلاف اصلی تهران و واشنگتن اکنون بر سر ترتیب اجرای تعهدات و ترتیب مذاکره بر سر پرونده‌های مورد اختلاف است؛ ایران می‌گوید ابتدا باید تعهدات آمریکا اجرا شود و سپس تنگه هرمز در روز آخر بازگشایی شود.

۳. ایران با باز ماندن مسیر جنوبی تنگه هرمز که آمریکا بر آن اصرار دارد موافق نیست و تنها ترتیبات مورد توافق با عمان را قابل قبول می‌داند. یکی از شروط ایران این است که ترتیبات ایرانی-عمانی باید به رسمیت شناخته شود.

۴. تهران خواهان اجرای یکجای تعهدات آمریکا شامل پایان جنگ در تمام جبهه‌ها، رفع محاصره، آزادسازی دارایی‌های مسدودشده، رفع تحریم‌های نفتی و… است؛ واشنگتن اما اجرای این تعهدات را به روند هسته‌ای گره می‌زند.

۵. یک نکته مهم در طرح هفت‌روزه ایران این است که این طرح، برخلاف برخی روایت‌های رسانه‌ای، حاوی تعهد هسته‌ای نیست؛ مذاکرات هسته‌ای قرار است پس از اجرای مرحله نخست و پایان درگیری‌ها آغاز شود.

۶. از نگاه تهران، هرمز قرار نیست پیش‌پرداخت توافق باشد؛ بازگشایی تنگه باید نتیجه اجرای تعهدات طرف مقابل و در آخرین روز توافق باشد.

۷. در واقع، اختلاف کنونی بیش از آنکه بر سر اصل مذاکره باشد، بر سر این است که کدام طرف باید نخستین اهرم فشار خود را واگذار کند.

۸. ایران به دنبال توافقی است که در آن امتیازات آمریکا فوری، عینی و قابل راستی‌آزمایی باشد و مسائل هسته‌ای در مرحله‌ای جداگانه و پس از تحقق شروط مورد مذاکره قرار گیرد.

۹. اکنون مسئله اصلی برای میانجی‌ها یافتن فرمولی است که بدون واگذاری یکجانبه اهرم‌های فشار، امکان اجرای همزمان تعهدات دو طرف را فراهم کند.

۱۰. اگر واشنگتن همچنان رفع تخاصم و محاصره، آزادسازی دارایی‌ها و رفع تحریم نفتی را به مذاکرات هسته‌ای در گام نخست مشروط کند، همین پنجره نیمه‌باز دیپلماسی نیز به‌زودی بسته خواهد شد.